Zorg & hygiëneThermische desinfectie van zorgtextiel: wanneer is schoon ook veilig?
Thermische desinfectie is het moment waarop wassen overgaat in hygiëneborging. Warm water haalt vuil weg, maar of het ook kiemen doodt, hangt af van temperatuur én tijd samen. In de zorg is dat verschil niet academisch: het bepaalt of textiel veilig is.
Een washandje kan er brandschoon uitkomen en toch een besmetting dragen. Schoon is een kwestie van vlekken. Veilig is een kwestie van kiemreductie. Die twee lopen niet vanzelf gelijk op.
Schoon is niet hetzelfde als veilig
Het oog is een slechte hygiënecontroleur. Micro-organismen zijn onzichtbaar, dus of een lading gedesinfecteerd is, kunt u niet beantwoorden door ernaar te kijken. U beantwoordt die vraag alleen door het proces te beheersen en te meten.
Daar zit de kern van de RABC-aanpak, vastgelegd in de norm EN 14065. Die norm schrijft geen vaste temperatuur voor, maar dwingt u wel om aan te tonen dat uw desinfectiestap doet wat u belooft.
Temperatuur en tijd bepalen samen het resultaat
Thermische desinfectie werkt op één principe: voldoende hitte, lang genoeg volgehouden. Een korte piek op hoge temperatuur is iets anders dan een gecontroleerde tijd op een lagere temperatuur, terwijl beide de kiemen kunnen doden.
Veelgebruikte referentiewaarden liggen rond 65 graden gedurende tien minuten, of 71 graden gedurende drie minuten. Welke waarde voor uw situatie geldt, legt u vast in het RABC-plan en valideert u per programma. Neem geen getal over zonder te controleren of uw machine het ook echt haalt in de trommel, niet alleen op de thermostaat.
En dat is precies waar het in de praktijk misgaat.
Wat betekent een Log-6 reductie in de praktijk?
Log-6 betekent dat het aantal levensvatbare micro-organismen met een factor miljoen wordt teruggebracht. Van een miljoen kiemen blijft er, statistisch gezien, één over. Voor zorgtextiel is dat het niveau waarop je van desinfectie spreekt in plaats van alleen reiniging.
Machines die hierop gebouwd zijn, draaien gevalideerde hygiëneprogramma’s die temperatuur en tijd bewaken en registreren. De Electrolux WH6-33 met Log6-desinfectie is daar een voorbeeld van voor grotere volumes, terwijl de WH6-20 met gevalideerde hygiëneprogramma’s past bij kleinere afdelingen.
Onthoud dit: een temperatuur die u niet registreert, is een aanname. Pas als tijd en temperatuur per lading zijn vastgelegd, hebt u bewijs in plaats van vertrouwen.
Valideer wat u niet kunt zien
In een kleinschalige woonvorm draait de was vaak op 60 graden in een consumentenmachine. Voelt schoon aan, ziet er schoon uit. Maar er is geen log die bewijst dat die 60 graden ook lang genoeg werd vastgehouden, want een huishoudmachine registreert niets. Op het moment dat er een uitbraak is en iemand naar de wasgegevens vraagt, staat u met lege handen.
Valideren betekent aantonen dat het programma onder normale omstandigheden telkens het beoogde resultaat haalt. Dat begint bij machines die de juiste parameters halen en vastleggen, en het hangt samen met de rest van uw proces. Zonder goede scheiding van vuil en schoon desinfecteert u textiel dat daarna alsnog opnieuw besmet raakt, zoals we beschrijven in ons stuk over kruisbesmetting voorkomen in de wasserij. En desinfectie zonder onderbouwde risicoanalyse van uw biocontaminatie is een oplossing terwijl u de vraag nog niet scherp hebt.
Onze industriële wasmachines zijn gebouwd om die parameters te halen en te bewaken.
Draait uw was op bewijs of op gevoel?
We kijken met u naar uw huidige programma’s en registratie, en bepalen of uw thermische desinfectie de toets van een audit doorstaat. Nuchter en op maat van uw instelling.
Laat uw wasproces beoordelenVeelgestelde vragen over thermische desinfectie
Wat is thermische desinfectie?
Het doden van micro-organismen door hitte, in dit geval tijdens het wasproces. Het effect ontstaat door temperatuur en de tijd dat die temperatuur wordt vastgehouden samen, niet door de temperatuur alleen.
Bij welke temperatuur is textiel gedesinfecteerd?
Veelgebruikte referentiewaarden zijn ongeveer 65 graden gedurende tien minuten of 71 graden gedurende drie minuten. Welke eis voor u geldt, legt u vast in het RABC-plan en valideert u per programma. EN 14065 schrijft zelf geen vaste temperatuur voor.
Wat is het verschil met chemothermische desinfectie?
Bij thermische desinfectie doet de hitte het werk. Bij chemothermische desinfectie werken een lagere temperatuur en een desinfecterend wasmiddel samen. Dat laatste is nuttig voor textiel dat niet tegen hoge temperaturen kan.
Wat betekent een Log-6 reductie?
Een reductie van het aantal levensvatbare kiemen met een factor miljoen. Het is het niveau dat voor veel zorgtextiel als desinfectie geldt in plaats van gewone reiniging.
Kan een gewone wasmachine thermisch desinfecteren?
Warm worden kan hij misschien, maar bewijzen kan hij niets. Een consumentenmachine bewaakt en registreert de desinfectieparameters niet, waardoor u het resultaat niet kunt aantonen. Voor de zorg is dat het knelpunt.
Hoe toon ik aan dat desinfectie geslaagd is?
Door validatie en registratie: aantonen dat het programma de juiste temperatuur en tijd haalt, en per lading vastleggen wat er gebeurde. Machines met gevalideerde hygiëneprogramma’s doen dat automatisch.
Schrijft EN 14065 een temperatuur voor?
Nee. EN 14065 is een managementsysteem voor biocontaminatiebeheersing, geen receptenboek. U bepaalt zelf welke desinfectie-eis past bij uw risico, en toont vervolgens aan dat u die haalt.